Türkiye nasıl bu kadar hızlı aşı yapabiliyor?

T%C3%BCrkiye+nas%C4%B1l+bu+kadar+h%C4%B1zl%C4%B1+a%C5%9F%C4%B1+yapabiliyor?
ABONE OL

ABD'de 14 Aralık'ta başlayan aşılama Türkiye'de 14 Ocak'ta start aldı. 1 aylık gecikmenin ardından Türkiye aşılamaya en hızlı başlayan ülke oldu. Peki nasıl?

Acil kullanım onayının çıkmasının ardından Türkiye’de de nihayet aşılama başladı. Türkiye ilk 4 günde 800 binin üzerinde sağlık çalışanını aşılayarak en iyi başlangıcı yapan ülke oldu. Ourworldindata’nın verilerine göre 18 Ocak itibariyle 832 bin 412 kişinin aşılandığı Türkiye, birçok ülkeye göre geç başlamasına rağmen dünyada (yapılan doz bazında) ilk 10 arasına girdi.

Dünya aşılama konusunda nispeten daha yavaş giderken Türkiye’nin aşılama becerisinin altında ne yatıyor? Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi İnfeksiyon Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. İsmail Balık’a bu soruyu yönelttik.

‘EN ÜCRA KÖŞELERE KADAR…’

Türkiye’nin uzun yıllardır özellikle inaktif aşılarla ilgili altyapı ve lojistiğe sahip olduğunun altını çizen Prof. Dr. İsmail Balık, ülkenin aşılama pratiğini şu sözlerle anlattı: “Türkiye’nin en ücra köşelerine kadar aile hekimleri bulunuyor. Bunlar aşıların hızlı bir şekilde yapılmasında en önemli faktörler. Bunun dışında küçük de olsa en ücra köşelere kadar sağlık merkezleri bulunması nedeniyle de kolaylıkla ve çok hızlı bir şekilde aşı yapabilme kapasitesine sahibiz.”

‘DÜNYANIN EN İYİLERİNDENİZ’

Aşılama alanında dünyanın en iyi ülkelerden biri olduğumuzu ifade eden Balık, “Uzun yıllardır hızlı bir şekilde kitlesel aşı yapma kültürüne sahip bir ülkeyiz. Bu bizim açımızdan yeni bir olay değil. Bu bizim hıfzıssıhhadan beri var olan bir alışkanlığımız” diye konuştu ve ekledi: “Corona virüsü aşısını da hızlı bir şekilde bu sisteme adapte edebiliyoruz. Bu yüzden aşılama çok hızlı oldu.”

‘AŞININ DA ETKİSİ BÜYÜK’

Prof. Dr. İsmail Balık hızı etkileyen faktörlerden birinin de aşı seçimi olduğunu vurguladı. Balık şöyle konuştu:

“İster tercihle ister zorunlulukla olsun, bizim seçmiş olduğumuz aşının da hız anlamında etkisi büyük. Sinovac firmasının CoronaVac aşısı inaktif bir aşıdır. Bu aşılar 2 ila 8 derece arasında saklanması gereken bir lojistik altyapı gerektiriyor. Bu bizde zaten var olan bir şeydi. Örneğin biz ilk planda Pfizer-Biontech aşısını seçmiş olsaydık eksi 70 derecelik bir soğuk zincir ve aşı altyapısı gerekecekti. Bu sisteme sahip olmadığımız için bu aşıları bu kadar hızlı yapamazdık. Sadece belirli merkezlere insanların gelmesiyle yapılabilirdi. O da doğal olarak çok yavaş olurdu. Bundan dolayı bu aşıyı tercih eden diğer ülkelerde aşılama yavaş ilerliyor.

mRNA YAPIP HIZLI OLANLAR DA VAR

Yüzde 90’ın üzerinde koruma sağlayan BionTech ve Moderna gibi mRNA aşılarını tercih edip aşılanmada hızlanan ülkeler de mevcut. Fransa bu konudaki yavaşlığı ile dalga konusu olurken kısa sürede 2 milyondan fazla kişiyi aşılayan İsrail ön plana çıktı. 12 milyondan fazla kişinin aşılandığı ABD’de de günde ortalama 330 bin kişi aşı oluyor. ABD Ulusal Alerji ve Bulaşıcı Hastalıklar Enstitüsü Direktörü Dr. Anthony Fauci, hedeflerinin 100 günde 100 milyon aşı yapmak olduğunu söyledi.

 

Kaynak: Sözcü

>