Tarihte Bugün: 1509 Küçük Kıyamet

Tarihte+Bug%C3%BCn:+1509+K%C3%BC%C3%A7%C3%BCk+K%C4%B1yamet
ABONE OL

Tarihler 10 Eylül 1509'u gösterdiğinde İstanbul'da büyük bir deprem meydana geldi. Depremde yaşananlar o kadar büyüktü ki adına Küçük Kıyamet koyuldu. Binlerce insan depremden zarar gördü, evler yıkıldı ve tsunami meydana geldi. Şimdi sizlere, Küçük Kıyamet olarak adlandırılan İstanbul depremini anlatacağım...

 
Tarihler, 10 Eylül 1509 tarihini gösterdiğinde İstanbul'da büyük bir deprem meydana geldi. Ancak, zamanın İstanbul halkı, böyle bir depreme alışık değildi ve yaşanan deprem Küçük Kıyamet olarak adlandırıldı. 
 
İstanbul o dönem, 160.000 nüfusa ve 35.000 yerleşim birimine sahipti. Yaşanan depremde, Osmanlı Hanedanı'ndan da bazı kişilerin bulunduğu 13.000 kişi ölmüş, 1070 ev ise tamamen yıkılmıştır. 
 
Depremde İstanbul'un büyük çoğunluğu zarar görürken, en çok zarar gören yerler ise şöyledir;Şehrin Surları, Edirnekapı, Silivrikapı, Yedikule, İshak Paşa Kapısı, Topkapı Sarayı, Fatih Camisi, Anadolu Hisarı, Yoros Kalesi, Boğaziçi, Heybeliada, Burgazada, Silivri, Rumeli Hisarı, Kızkulesi, Haliç, Galata ve Pera ağır hasar görmüştür. Birçok kervansaray, hamam, mescit yıkılmıştır.
 
Ayrıca yaşanan deprem nedeniyle, İstanbul ve Pera'nın bazı bölgelerinde yerde yarılmalar, su ve kum fışkırmaları oluşmuştur. Deprem, tsunamiye neden olmuş ve şehrin sularını, Galata ve İstanbul'daki birçok duvarı aşmış ve ağır hasara neden olmuştur. Yaşanan bütün bu felaketler, o zaman halkı için adı koyulamayacak bir durumdu. Deprem kelimesi yaşanan felaket için hafifi gelecek ki, Küçük Kıyamet olarak adlandırılmıştı.
 
Deprem sadece İstanbul'da değil, Edirne, Gelibolu ve İznik'te de hasarlara neden olmuştur.Yunanistan'dan Nil Deltası'na (Mısır) kadar geniş bir bölgede hissedilmiştir.
 
Yaşanan büyük depremin ardından artçı depremler aylarca sürmüş ve birçoğu geniş alanlarda hissedilmiştir. Depremden hasar gören İstanbul için, II. Bayezid, imparatorluğun her bölgesinden toplattığı 66.000 işçi, 3000 ustabaşı ve 11.000 asistanı görevlendirerek, imar işlerini başlatmıştır. 
 
Ayrıca, deprem nedeniyle halktan özel bir vergi toplatılarak hasarlar tamir edilmiştir.
 
İstanbul'u ve çevresini etkileyen 10 Eylül 1509 depremi ve takip eden artçı depremler şunlardır:
 
İstanbul (10 Eylül 1509)
Edirne (26 Ekim 1509)
Edirne (16 Kasım 1509)
Edirne (Mart 1510)
İstanbul (10 Temmuz 1510)
Edirne (26 Mayıs 1511)
İstanbul (1512)
 
 
10 Eylül tarihinde yaşanmış önemli olaylar;
 
1515 - Diyarbakır Kuşatması: Diyarbakır'ın Osmanlı egemenliğine girdi.
 
1623 - IV. Murat tahta çıktı.
 
1756 - Rusya'da ilk tiyatro kuruldu.
 
1855 - Türkiye'de ilk telgraf haberleşmesi başladı.
 
1875 - Ruslar Hokand'ı işgal etti.
 
1882 - Almanya'da ilk Antisemitizm konferansı açıldı.
 
1894 - İlk kez Londra'da sarhoş halde trafiğe çıkan bir otomobil sürücüsüne trafik cezası kesildi.
 
1918 - İngiliz savaş muhabiri Charles Repington o sırada sürmekte olan savaşı ilk kez I. Dünya Savaşı olarak nitelendirdi.
 
1942 - İngiliz Kraliyet Hava Kuvvetleri Almanya'nın Düsseldorf şehrine 100 bin bomba attı.
 
1943 - İstanbul Kapalıçarşı'da yangın çıktı; 200'den fazla dükkân yandı.
 
1943 - Alman askerleri Roma'yı işgal etti.
 
1960 - Ham petrol fiyatlarındaki düşüşü durdurmak gayesiyle Venezuela’nın teklifiyle, Bağdat'ta Venezuela, İran, Irak, Suudi Arabistan ve Kuveyt'in katılımıyla başlayan kongre sonucunda, 14 Eylül 1960'ta OPEC kuruldu.
 
1962 - Millî Birlik Komitesi'nin 27 Mayıs sonrası Doğu Anadolu Bölgesi'nden sürdüğü 55 toprak ağasının köylerine dönüşü TBMM tarafından yasalaştırıldı.
 
1965 - Türkiye Hindistan'ın Pakistan'dan çekilmesini istedi ve Pakistan'a silah gönderdi.
 
1970 - Amerika Birleşik Devletleri'nin Türkiye'de haşhaş ekimini yasaklama önerisi Meclis'te reddedildi.
 
1977 - Oleyis Sendikası Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu'ndan (Türk-İş) ayrılarak Devrimci İşçi Sendikaları Konfederasyonu'na (DİSK) katıldı.
 
1979 - Türkiye İşçi Partisi Adana eski il başkanı Avukat Ceyhun Can öldürüldü.
 
1981 - Picasso'nun Guernica tablosu 40 yıl sonra ABD'den İspanya'ya döndü.
 
1987 - Türkiye Büyük Millet Meclisi, 1 Kasım günü erken genel seçim yapılması kararı aldı. Türkiye 104 seçim bölgesine ayrıldı. En çok milletvekilini İstanbul (45), en az milletvekilini Bilecik (2) ve Hakkâri (2) çıkartacaktı.
 
1987 - Macaristan'ın sınırı açmasıyla, binlerce Doğu Alman vatandaşı ülkelerinden ayrılmaya başladı.
 
1989 - TBKP oluşumuna muhalif olarak TKP kadrolarından bir grup 10 Eylül Dergisi'ni çıkarmaya başladı.
 
1994 - Marksist Leninist Komünist Parti (MLKP), kuruldu.
 
2001 - Beyoğlu'ndaki Gümüşsuyu semtinde bulunan polis noktasına DHKP-C tarafından intihar saldırısı düzenlendi. Saldırıda, saldırgan dahil dört kişi hayatını kaybederken 23 kişi yaralı olarak kurtuldu.
 
2004 - Akşama Doğru yayından kaldırıldı.
 
2008 - İsviçre'deki Avrupa Nükleer Araştırmalar Merkezi CERN'de yüzyılın deneyi olarak bilinen ATLAS deneyi başladı.
 
2008 - İran'ın merkez üssü Hürmüzgan eyaletine bağlı Bender Abbas kentinin 46 kilometre batısı olan, 7.5 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi.
 
 
 
Hazırlayan:Burçin TÜRKOĞLU
>